Τις επιπτώσεις της δικαστικής διαμάχης στις Ηνωμένες Πολιτείες που κατέληξε σε συμφωνία-μαμούθ ύψους 16,68 δισ. δολαρίων για τη Meta, αλλά και ευρύτερα το ζήτημα της εθιστικής λειτουργίας των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, κλήθηκε να σχολιάσει ο Διοικητής της Εθνικής Αρχής Κυβερνοασφάλειας, Μιχάλης Μπλέτσας, στην εκπομπή Live Now της ΕΡΤnews, μιλώντας με τους δημοσιογράφους Έλλη Κασόλη και Φάνη Παπαθανασίου.

«Μια τέτοια εξέλιξη δεν αλλάζει τον πυρήνα του επιχειρηματικού μοντέλου των μεγάλων πλατφορμών κοινωνικής δικτύωσης, το οποίο εξακολουθεί να βασίζεται στη διατήρηση της αδιάλειπτης προσοχής του χρήστη και κατ’ επέκταση, στην αξιοποίησή της για τη διαφημιστική δραστηριότητα» επεσήμανε ο Διοικητής της ΕΑΚ  και σημείωσε ότι θέτει ωστόσο σε εφαρμογή ένα κανονιστικό πλαίσιο που σκιαγραφεί μια ουσιαστική διαφοροποίηση σε ό,τι αφορά τα παιδιά και εν γένει τους νέους, καθώς τίθενται στο επίκεντρο οι κίνδυνοι που συνδέονται με την εθιστική χρήση των ψηφιακών πλατφορμών.

«Προσπαθούμε να περιορίσουμε γενικά τη χρήση εθιστικών ουσιών. Χημικών και ψηφιακών», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Μπλέτσας, υπογραμμίζοντας ότι η συζήτηση για την ψηφιακή εξάρτηση αποκτά πλέον νόημα και ουσία.

Ο Διοικητής της ΕΑΚ στάθηκε ιδιαίτερα στον σχεδιασμό των πλατφορμών -βασισμένο κατά κύριο λόγο στον εθισμό- και στον τρόπο με τον οποίο οι αλγόριθμοι μπορούν να ενισχύουν την παραμονή του χρήστη σε αυτές. Όπως εξήγησε, κατά τη δικαστική διαδικασία ήρθαν στο φως στοιχεία που αφορούσαν την ηλικία των χρηστών, ενώ παράλληλα αναδείχθηκε η παραδοχή ότι οι πλατφόρμες έχουν σχεδιαστεί με χαρακτηριστικά που μπορούν να ενισχύουν την εθιστική λειτουργία.

Σε αυτό το πλαίσιο, ο κ. Μπλέτσας έθεσε ένα ευρύτερο ερώτημα για το ίδιο το επιχειρηματικό μοντέλο των πλατοφορμών αυτών: «Δίνουμε κάτι δωρεάν με αντάλλαγμα κάτι άλλο» αυτό με κάποιο τρόπο πρέπει να απαγορευτεί όπως είπε.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στη σχέση μεταξύ του εθιστικού αλγορίθμου και της διαφήμισης, επισημαίνοντας ότι πρόκειται για δύο αλληλένδετες, αλλά διακριτές λειτουργίες: από τη μία βρίσκεται ο μηχανισμός που επιδιώκει να κρατήσει τον χρήστη στην πλατφόρμα και από την άλλη το εμπορικό σκέλος, με τη διαφημιστική δραστηριότητα να αξιοποιεί αυτή την προσοχή.

Ο Διοικητής της Εθνικής Αρχής Κυβερνοασφάλειας ξεκαθάρισε ότι είναι λάθος να ταυτίζουμε τα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης με το σύνολο του διαδικτύου. Το διαδίκτυο αποτελεί ένα πολύ ευρύτερο οικοσύστημα με πολύτιμη πληροφορία και γνώση, τόνισε.

Αναφερόμενος, στις σύγχρονες τάσεις κατανάλωσης ψηφιακού περιεχομένου, σημείωσε ότι ο άνθρωπος τείνει να επιδιώκει το μέγιστο δυνατό αποτέλεσμα με τη μικρότερη δυνατή προσπάθεια. Αυτό, όπως εξήγησε, αποτυπώνεται και στην κυριαρχία των μικρών και εύπεπτων βίντεο, με περιεχόμενο που καταναλώνεται γρήγορα και χωρίς ιδιαίτερη προσπάθεια. Σε αυτή την κατεύθυνση, η τεχνητή νοημοσύνη έρχεται να ενισχύσει σημαντικά αυτή τη δυναμική, καθώς μπορεί να συμβάλει στη δημιουργία μεγάλου όγκου περιεχομένου με ιδιαίτερα χαμηλό κόστος. Όπως επεσήμανε με έμφαση ο κ.Μπλέτσας, οι νεότερες ηλικίες στρέφονται ολοένα περισσότερο σε πιο εύπεπτες μορφές περιεχομένου, με πλατφόρμες όπως το Instagram και ιδιαίτερα το TikTok να κυριαρχούν.

Κλείνοντας την τοποθέτησή του ο Διοικητής της ΕΑΚ Μιχάλης Μπλέτσας ανέδειξε την ανάγκη για υπεύθυνη χρήση των ψηφιακών υπηρεσιών και ουσιαστική κατανόηση των μηχανισμών που βρίσκονται πίσω από το περιεχόμενο που καθημερινά καταναλώνουμε.